Het zal je maar gebeuren…
Dit is een van de blogs in een serie gebaseerd op waargebeurde verhalen. Ik deel ze om te zorgen voor bewustwording van financiële risico’s en de pijnlijke gevolgen voor betrokkenen. Natuurlijk deel ik ook tips om deze risico’s zoveel mogelijk te voorkomen.
Onderstaand verhaal heb ik opgetekend uit de praktijk van een collega. Om privacy-redenen heb ik het niet letterlijk overgenomen, maar de boodschap is helder en blijft overeind: een gewaarschuwd mens telt voor twee.
Risico’s van een en/of-rekening
In deze blog lees je hoe een en/of-rekening tot financieel misbruik kan leiden en wat de aandachtspunten zijn als je een derde direct toegang geeft tot jouw vermogen.
Executeur en erfgenaam
Op een dag werd ik gebeld door een notaris met de mededeling dat ik benoemd was in een testament als executeur. Hij vroeg mij of ik mijn ambt wilde aanvaarden. Ik was tevens erfgenaam. Net als een aantal stichtingen en andere personen.
Vermogende dame
De overleden persoon was een oud-cliënt van mij. Uit de tijd dat ik nog actief was als belastingadviseur. Het was een dame op leeftijd die de laatste jaren van haar leven op een gesloten afdeling van een verpleeghuis had doorgebracht. Ik had al jaren geen contact met haar gehad en ik wist niet eens dat zij mij benoemd had in haar testament.
Het laatste wat ik voor de dame geregeld had, was de verkoop van haar bedrijf. Maar dat was al een jaar of tien geleden.
700 euro voor een begrafenis
Ze bleek een bewindvoerder te hebben en daar heb ik contact mee gezocht. Ik ontdekte dat haar banksaldo nog maar 700 euro was en daar moest de begrafenis van betaald worden. Ik schrok hevig en kon me niet voorstellen dat zij zelf zoveel geld had uitgegeven nadat zij de zaak had verkocht. Oké, een verpleeghuis is duur, maar had mevrouw in 10 jaar tijd een miljoen euro opgemaakt? Dat was erg onwaarschijnlijk. Reden genoeg om op onderzoek uit te gaan.
En/of-rekening
Als executeur heb ik uiteraard contact opgenomen met de bank. De ING-bank in dit geval. Met de verklaring van executele kreeg ik toegang tot de bankrekeningen van mevrouw.
Er bleek een en/of-rekening te zijn. De “andere persoon” was een man die ook als erfgenaam in het testament was benoemd. Er was geen relatie of iets dergelijks tussen mevrouw en deze man. De man was slechts een “bekende”.
Deze man had in één jaar tijd, toen de en/of-rekening net geopend was, maar liefst 250.000 euro in contanten opgenomen van de bankrekening van mevrouw. Ik was benieuwd wat hij met het geld had gedaan. Het is tegenwoordig niet makkelijk om zoveel geld contant op te maken.
Hulp van een detective
De man zou natuurlijk nattigheid voelen, dus ik moest een list verzinnen om hem uit de tent te lokken. Nu heb ik het geluk iemand te kennen met een detectivebureau, dus ik vroeg om raad. Mijn kennis adviseerde me om zeker niet alleen op pad te gaan en bood aan om mij op afstand te volgen.
Niet veel later nodigde ik de man uit op mijn kantoor. De detective was in de buurt en had zich verdekt opgesteld. Mocht het uit de hand lopen, dan kon hij ingrijpen.
Geld opgraven
Tegen mijn verwachting in verleende de man, na enig aandringen, zijn medewerking en vertelde dat hij een deel van het geld had begraven in zijn tuin. Om te voorkomen dat hij dit geld opnieuw zou verstoppen, vroeg ik of ik mee kon gaan naar zijn huis om dit geld op te graven. De detective volgde mij met zijn auto en hield de wacht bij de woning van de man.
We haalden een schop uit de schuur en gingen graven. En ja hoor, daar was een kistje. In dat kistje zat een plastic zak met enveloppen met geld. Zelfs met het pin-bonnetje van de ING erbij.
Maar dat was niet al het geld. Er lag ook nog een deel op zolder en hij had ook geld, 25.000 euro in contanten, afgeleverd bij twee stichtingen. Deze stichtingen stonden overigens niet in het testament en hadden het geld dus ten onrechte ontvangen. De stichtingen waren blij dat ik het geld op kwam halen. Want met zoveel contanten als giften zouden zij geen goedkeurende verklaring van de accountant krijgen. Tenminste, zo is het mij verteld.
Geen administratie
Nu was een deel van het geld terecht en kon de begrafenis ruimschoots betaald worden. Toch zat het me niet lekker dat deze man zich geld van iemand had toegeëigend en dat een (groot) deel van het geld nog steeds niet terecht was. De man bood niet aan zijn eigen vermogen aan te spreken om dit ontbrekende deel te vergoeden. Dat had ik niet onredelijk gevonden omdat hij, naar mijn mening, zonder toestemming de bankrekening van mevrouw geplunderd had. En hij had geen administratie gevoerd waaruit zou blijken hoe hij deze contanten had besteed.
Naar de rechter
Ik besloot de rechter in te schakelen om verslag te doen en hulp te vragen. De rechter was zeer verbaasd om te horen hoe dit bijzondere verhaal zijn beloop had gekregen. Mijn loon werd vastgesteld en de man kreeg de oproep het verschil te storten in de nalatenschap.
Niet vervolgd
De man stelde echter hoger beroep in en nam een zeer goede advocaat op dit terrein. De man had reeds 200.000 euro terugbetaald en moest nog ruim 100.000 euro terugbetalen. Helaas ging de rechter hier in hoger beroep niet in mee en vroeg of wij het op de gang onderling eens konden worden. Ik had al zoveel tijd en energie in deze zaak gestopt, dat ik toestemde. Het voelt niet goed dat meneer niet strafrechtelijk vervolgd is voor deze diefstal. Dat was onderdeel van de deal.
Wat leren we van dit verhaal?
Open nooit zomaar een en/of-rekening. Het wordt om praktische redenen weleens gedaan, maar bescherming van de bank heb je dan niet. Banken hebben een zorgplicht. In deze casus voelden zij zich niet verantwoordelijk, omdat er sprake was van een en/of-rekening. Als er sprake was geweest van een vertegenwoordiging, was er misschien wel een signaal afgegeven. Tegenwoordig zijn banken wel strenger geworden, dus het kan zijn dat het moeilijker is geworden. Maar wees gewaarschuwd.
Wie moet je toegang verlenen tot je bankzaken? Wie kan je vertrouwen? Bekend is dat hoe groter je sociale kring, hoe lastiger het is om zaken te ontvreemden. En pas het vier-ogen-principe toe op bankzaken.
Het klinkt als een inkoppertje, maar toch: vertrouw je bankzaken niet toe aan iemand die zelf met financiële problemen kampt.
Stel een toezichthouder aan in je levenstestament.
Hulp nodig? Neem contact op
Wil je zekerheid dat jouw financiën goed geregeld worden als je hier zelf (tijdelijk) niet voor kunt zorgen? Ben je benieuwd waar jouw situatie om vraagt? Neem dan contact met mij op. Plan een afspraak direct in mijn agenda of bel 0172 – 239350